Onze koning zei het goed op 4 mei: ”Niet normaal maken, wat niet normaal is.” Maar waarschijnlijk wist hij op dat moment zelf niet exact hoe hij het bij het rechte eind had. Het feit dat nu zomaar nieuw menselijk gedrag als normaal gebombardeerd wordt, druist namelijk in tegen de evolutionaire ontwikkeling van de mens.

 

Wij mensen zijn namelijk gewoon zoogdieren, met een neurologisch systeem wat in miljoenen jaren geëvolueerd is, speciaal om ons te beschermen tegen gevaar. In een eerder blog heb ik al eens uitgelegd dat het menselijke brein ook nog zeer oude (ogenschijnlijk gedateerde) onderdelen bevat. Het reptielenbrein is het oudste gedeelte, dan volgt het zoogdierenbrein en als laatste is het mensenbrein ontstaan.

 

Als we in gevaar komen, wordt als eerste het reptielenbrein geactiveerd en zal het mensenbrein (de neocortex) even niet meedoen. We reageren dus reflexmatig en onbewust op gevaar. In je jeugd kiest jouw systeem bij trauma een reactiepatroon wat het hele leven actief blijft. De een zal vluchten, de ander zal vechten en de volgende zal bevriezen in bepaalde situaties. Deze reacties worden geregeld door het autonome zenuwstelsel.

 

In je vroege jeugd is met name de mate van verbinding (hechting) met anderen van grote invloed op de werking van het autonome zenuwstelsel. De verbinding met andere mensen blijft gedurende het hele leven van groot belang voor het gevoel van veiligheid. Wie in de vroege jeugd getraumatiseerd is, zal de rest van het leven moeite hebben met het verbinden met anderen en het vinden van veiligheid.

 

Het zou dus ‘normaal’ moeten zijn om je met anderen te verbinden om je veilig te voelen. Nabijheid van anderen is dus voor de meeste mensen een normale levensbehoefte om veiligheid te kunnen ervaren. Daarbij is het kunnen lezen van gezichtsuitdrukkingen minstens net zo belangrijk. Een baby leert al heel vroeg gezichtsuitdrukkingen te lezen, juist om te zien of er gevaar dreigt.

 

Kun je jezelf voorstellen wat er gebeurt als je overal afstand moet houden en mensen met een mondkapje op elkaar ontmoeten?

 

Juist, dat is voor de meeste mensen heel onveilig en heel onnatuurlijk.

 

Wanneer we constant met een grote boog om iedereen heen moeten lopen en geen gezichten kunnen lezen, gaan we tegen de natuur in. Dat kost enorm veel energie, want het autonome zenuwstelsel geeft continu signalen af die conflicteren met de informatie vanuit het mensenbrein. Het mensenbrein geeft signalen door dat nabijheid gevaarlijk is, er is namelijk een onzichtbare vijand. Maar het zoogdierenbrein geeft aan dat afstand houden en geen gezichten kunnen lezen juist onveilig zijn.

 

Die constante onbewuste signalen van onveiligheid hebben via de nervus vagus een enorm effect op het herstelvermogen van het lichaam. Kort gezegd, wie onveilig is herstelt moeilijker dan wie veilig is. Dat is ook een van de redenen van het ontstaan van chronische aandoeningen zoals bijvoorbeeld fibromyalgie.

 

In de komende weken zal ik nog wat verder ingaan op de grote gevolgen van deze conflicterende signalen, in het boek “de Polyvagaaltheorie in therapie” van Deb Dana kun je daarover nog veel meer lezen.

 

Het zou voor de gezondheid van ons allemaal heel raadzaam zijn voor regeringsleiders om zich eens te laten informeren over wat de gevolgen zijn van het nieuwe normaal. Zij behoren te weten wat eigenlijk ‘normaal’ gedrag is. Normaal niet in de zin van de sociale norm, maar in de zin van de evolutionaire ontwikkeling.

 

Waarschijnlijk weten die regeringsleiders al wel dat mensen zich alleen aan tegennatuurlijke regels houden als de bewuste angst groter is dan de onbewuste behoefte aan verbinding. In de eerste weken van de epidemie was dat ook geen enkel probleem. Naarmate de tijd verstreek en wij meer en meer signalen ontvingen dat het gevaar geweken was moest de media ingezet worden om de angst erin te houden om ons aan de regels te laten houden.

 

Wie zich een beetje verdiept in de werking van het zenuwstelsel krijgt inzicht in zijn eigen gedrag. Je gaat begrijpen waarom jij bang bent, of juist helemaal niet, maar vooral ook waarom andere mensen zich niet gedragen zoals jij vindt dat zou moeten.

 

Door inzicht in de werking van het zenuwstelsel verdwijnt de behoefte om ander gedrag te veroordelen. Dan is het volkomen te begrijpen dat mensen de anderhalve meter regel vergeten. Het is ook volkomen normaal dat je bij een trouwfoto op een bordes elkaar opzoekt, omdat het volkomen normaal is om de verbinding met anderen aan te gaan op zo’n moment. Dat geeft alleen maar aan dat de dreiging via het mensenbrein (zeker voor mensen die weten hoe groot het gevaar nu werkelijk is) blijkbaar niet groter was dan de behoefte aan verbinding van het zoogdierenbrein.

 

Zullen we met deze kennis die wettelijke verplichting voor dat ‘nieuwe normaal’ (zeker gezien de cijfers van nu) zo snel mogelijk vervangen door het advies om vooral goed voor jezelf (en daarmee ook voor elkaar) te zorgen?

 

Yvonne van Stigt, master in de klinische Psycho, Neuro, Immunologie

 

 

The following two tabs change content below.

Yvonne van Stigt

Yvonne van Stigt wordt als evolutionair gezondheidsdeskundige veel gevraagd als spreker voor congressen en lezingen. Zij is afgestudeerd in de klinische Psycho Neuro Immunologie aan de Universiteit van Gerona (Spanje). Meer dan 20 jaar geleden gaf haar eigen lichaam aan dat er iets niet goed ging, Yvonne was chronisch moe. Omdat de onderzoeken in het medische circuit geen duidelijkheid gaven, is zijzelf op onderzoek uit gegaan. Door de verandering van haar voedingspatroon kon zij snel weer functioneren en is zij volop gaan studeren. Dit heeft geresulteerd in een vijftal boeken Bekijk de boeken en de Oerslank organisatie. Op dit moment is Yvonne directeur en hoofddocent bij het OPFG, een vernieuwende onderwijsorganisatie op het gebied van de leefstijlgeneeskunde. Wil je daar meer over weten? Neem hier een kijkje op de site van de opleiding

Laatste berichten van Yvonne van Stigt (toon alles)